W wielu firmach temat urządzeń przeciwpożarowych wraca dopiero wtedy, gdy kończy się termin przeglądu albo pojawia się zapowiedź kontroli Państwowej Straży Pożarnej. Do tego momentu gaśnice i hydranty po prostu znajdują się w budynku, jednak nikt na co dzień nie analizuje ich stanu technicznego.
Problem pojawia się dopiero wtedy, gdy okazuje się, że urządzenia od dawna nie były sprawdzane, dokumentacja jest nieaktualna, a część sprzętu nie nadaje się do użycia. Właśnie dlatego coraz większym zainteresowaniem cieszy się kurs dla konserwatorów gaśnic, który pozwala zdobyć praktyczne przygotowanie do obsługi i kontroli sprzętu PPOŻ.
To jedna z najczęstszych sytuacji spotykanych podczas kontroli PSP. W praktyce problemy rzadko wynikają z całkowitego braku urządzeń PPOŻ. Znacznie częściej dotyczą braku regularnego nadzoru nad ich stanem technicznym i organizacją całego systemu bezpieczeństwa pożarowego.
Właśnie dlatego legalizacja gaśnic i przegląd hydrantów nie powinny być traktowane jako pojedynczy obowiązek wykonywany „na termin”. To element stałego utrzymania bezpieczeństwa w obiekcie. Jeżeli urządzenia przeciwpożarowe okażą się niesprawne podczas pożaru, nawet dobrze przygotowane szkolenia PPOŻ nie będą miały większego znaczenia.
Dlaczego urządzenia PPOŻ zawodzą właśnie wtedy, gdy są potrzebne?
Z doświadczenia wynika, że wiele usterek wychodzi dopiero podczas awarii albo prób użycia sprzętu. W codziennym funkcjonowaniu firmy problem pozostaje niewidoczny, bo urządzenia przeciwpożarowe nie są regularnie używane. Przez lata wiszą na ścianie albo znajdują się w szafkach hydrantowych i często dopiero kontrola lub sytuacja zagrożenia pokazuje ich rzeczywisty stan.
Najczęściej problem dotyczy:
- spadku ciśnienia w gaśnicach,
- uszkodzonych zaworów,
- niesprawnych hydrantów DN25 i DN52,
- nieszczelności instalacji hydrantowych,
- uszkodzonego oznakowania,
- zastawionego dostępu do urządzeń PPOŻ.
W wielu obiektach sprzęt formalnie znajduje się na miejscu, ale w praktyce nie pozwala na skuteczne działania gaśnicze. Dotyczy to szczególnie starszych budynków oraz firm, które odkładają konserwację urządzeń przeciwpożarowych do momentu zbliżającego się terminu kontroli.
Największy problem polega na tym, że większość tych usterek nie jest widoczna na pierwszy rzut oka. Hydrant może wyglądać poprawnie, ale nie mieć wymaganej wydajności. Gaśnica może wisieć na ścianie, ale mieć zbyt niskie ciśnienie albo uszkodzony zawór. To właśnie dlatego regularne przeglądy techniczne mają tak duże znaczenie.
Jak wygląda legalizacja gaśnic w praktyce?
Legalizacja gaśnic bardzo często kojarzy się wyłącznie z przyklejeniem nowej etykiety albo wpisem w dokumentacji. W rzeczywistości cały proces powinien obejmować dokładną ocenę stanu technicznego urządzenia i sprawdzenie czy sprzęt rzeczywiście nadaje się do użycia.
Podczas przeglądu sprawdzany jest między innymi:
- stan zbiornika,
- szczelność urządzenia,
- ciśnienie,
- stan zaworów,
- jakość środka gaśniczego,
- oznakowanie,
- dostępność sprzętu w obiekcie.
Szczególne znaczenie ma to w miejscach o podwyższonym poziomie zagrożenia pożarowego, gdzie gaśnice są narażone na:
- uszkodzenia mechaniczne,
- wilgoć,
- wysoką temperaturę,
- zabrudzenia przemysłowe,
- intensywne użytkowanie.
Najczęściej stosowane są gaśnice ABC, gaśnice śniegowe CO2 oraz gaśnice pianowe. Każdy typ urządzenia wymaga jednak odpowiedniego nadzoru technicznego oraz regularnej konserwacji.
W praktyce wiele problemów wynika z odkładania przeglądów na ostatni moment. Firma pilnuje samego terminu, ale nie kontroluje realnego stanu urządzeń przeciwpożarowych w ciągu roku.
Dlaczego firmy mają problemy z hydrantami?
Hydranty wewnętrzne należą do tych elementów systemu PPOŻ, które bardzo często są pomijane w codziennej organizacji bezpieczeństwa. W wielu obiektach znajdują się od lat i pozostają praktycznie niezauważalne aż do momentu przeglądu albo awarii.
To właśnie wtedy najczęściej okazuje się, że:
- hydrant nie ma wymaganej wydajności,
- zawór jest uszkodzony,
- wąż hydrantowy jest nieszczelny,
- szafka hydrantowa została zastawiona,
- dokumentacja przeglądów jest nieaktualna.
W praktyce przegląd hydrantów obejmuje nie tylko sprawdzenie, czy urządzenie znajduje się w budynku. Ponadto podczas kontroli ocenia się parametry techniczne, wydajność instalacji hydrantowej, szczelność oraz zgodność z wymaganiami norm PN-EN.
Największy problem polega jednak na tym, że niesprawny hydrant często wygląda na w pełni sprawny. Dlatego bez wykonania odpowiednich pomiarów trudno stwierdzić, czy instalacja zadziała skutecznie w razie pożaru.
Właśnie dlatego regularna konserwacja hydrantów powinna być częścią stałego nadzoru nad systemem bezpieczeństwa pożarowego. Dzięki temu nie jest traktowana jako jednorazowe działanie wykonywane dopiero przed kontrolą, lecz jako stały element ochrony budynku.
Co najczęściej wychodzi podczas kontroli PSP?
Kontrole Państwowej Straży Pożarnej bardzo często pokazują problemy, które przez długi czas pozostawały niezauważone w codziennym funkcjonowaniu firmy.
Najczęściej dotyczą one:
- nieaktualnych przeglądów technicznych,
- braku legalizacji gaśnic,
- niesprawnych hydrantów,
- zastawionych wyjść ewakuacyjnych,
- nieaktualnej instrukcji bezpieczeństwa pożarowego,
- braków w dokumentacji PPOŻ,
- niesprawnych systemów oddymiania,
- nieczytelnego oznakowania urządzeń przeciwpożarowych.
W praktyce bardzo często problem nie wynika z jednego zaniedbania, ale z braku spójnego nadzoru nad całym systemem PPOŻ. Firma wykonuje pojedyncze obowiązki, ale nie kontroluje ich wzajemnego powiązania.
To właśnie na tym etapie wychodzi, czy organizacja ochrony przeciwpożarowej działa realnie, czy istnieje wyłącznie w dokumentacji.
Dlaczego sam przegląd urządzeń nie wystarcza?
W wielu przedsiębiorstwach nadal można spotkać podejście, w którym ochrona przeciwpożarowa sprowadza się do wykonania przeglądu albo podpisania protokołu serwisowego. Tymczasem sam stan techniczny urządzeń nie tworzy jeszcze skutecznego systemu bezpieczeństwa.
Nawet sprawne gaśnice i hydranty nie pomogą, jeżeli:
- pracownicy nie wiedzą, jak ich używać,
- drogi ewakuacyjne są zastawione,
- procedury alarmowe są nieaktualne,
- osoby odpowiedzialne za ewakuację nie zostały przygotowane do działania.
To właśnie dlatego coraz więcej firm łączy dziś:
- szkolenia PPOŻ,
- próbne ewakuacje,
- legalizację gaśnic,
- przegląd hydrantów,
- konserwację urządzeń PPOŻ,
- aktualizację dokumentacji.
Dopiero takie podejście pozwala zbudować system bezpieczeństwa pożarowego, który działa również w sytuacji realnego zagrożenia.
Rola konserwatorów urządzeń PPOŻ.
W firmach posiadających rozbudowane instalacje przeciwpożarowe coraz większe znaczenie mają osoby odpowiedzialne za utrzymanie urządzeń PPOŻ w sprawności technicznej.
To właśnie dlatego rośnie zainteresowanie szkoleniami takimi jak:
- kurs dla konserwatorów gaśnic,
- kurs dla konserwatorów hydrantów,
- szkolenia z konserwacji urządzeń przeciwpożarowych.
Takie kursy przygotowują między innymi do:
- wykonywania przeglądów technicznych,
- oceny stanu urządzeń,
- pomiarów wydajności,
- prowadzenia dokumentacji,
- identyfikacji usterek,
- organizacji konserwacji systemów PPOŻ.
W praktyce dobrze przygotowany konserwator pozwala szybciej wychwycić problemy techniczne i ograniczyć ryzyko sytuacji, w której niesprawność urządzeń wychodzi dopiero podczas pożaru albo kontroli PSP.
Legalizacja gaśnic i przegląd hydrantów są jednym z podstawowych elementów organizacji ochrony przeciwpożarowej w firmie. W praktyce to właśnie stan urządzeń PPOŻ bardzo często decyduje o tym, czy możliwe będzie szybkie ograniczenie zagrożenia jeszcze przed przyjazdem służb ratowniczych.
Największe problemy pojawiają się wtedy, gdy:
- przeglądy wykonywane są wyłącznie formalnie,
- firma odkłada konserwację urządzeń przeciwpożarowych,
- dokumentacja PPOŻ nie jest aktualizowana,
- organizacja bezpieczeństwa działa tylko „na papierze”.
Dlatego coraz więcej przedsiębiorstw decyduje się na systemowe podejście do ochrony przeciwpożarowej. W praktyce obejmuje ono zarówno szkolenia PPOŻ, jak i legalizację gaśnic, przegląd hydrantów, organizację próbnych ewakuacji oraz stały nadzór nad urządzeniami przeciwpożarowymi.
Ekofit.pl wspiera firmy w organizacji ochrony przeciwpożarowej poprzez szkolenia PPOŻ, kursy dla konserwatorów hydrantów i gaśnic, legalizację gaśnic, przeglądy hydrantów oraz kompleksową obsługę PPOŻ dla przedsiębiorstw i obiektów technicznych.

